Afstudeerstage bij Metafoor Vastgoed: van onderzoek naar reguliere pacht tot praktische beslisbomen

Maartje van der Steen heeft in 2026 haar afstudeerstage bij Metafoor Vastgoed gedaan. Lees meer over haar onderzoek en ervaringen binnen Metafoor.

In februari 2026 ben ik gestart bij Metafoor Vastgoed als afstudeerstagiaire. In de afgelopen maanden heb ik mij daar beziggehouden met een onderzoek naar de opzegging van reguliere pachtovereenkomsten. De reden voor dit onderzoek was de complexiteit van het onderwerp en de wens van Metafoor Vastgoed om meer met pacht te gaan werken. Het doel van het onderzoek was het creëren van een onderzoek met bijpassend beroepsproduct dat inzicht kan bieden in de mogelijke opzeggingsgronden en aangehaalde argumentatie.

Het onderzoeksproces

Het gehele afstudeerproject is vrij soepel verlopen. Met behulp van feedback van Metafoor Vastgoed, de HAN en advocaat Els Harbers was ik in staat om mijn onderzoek telkens te verbeteren. Het onderzoek heb ik opgedeeld in drie delen. Allereerst heb ik theorieonderzoek verricht met behulp van de wet, jurisprudentie en literatuur. Vervolgens heb ik empirisch onderzoek verricht, waarbij er onderzoek werd gedaan naar de praktijk. Gedurende dit praktijkonderzoek kwam ik al snel interessante bevindingen tegen. Het empirisch onderzoek bestond uit interviews met medewerkers van verschillende gemeenten, provincies en waterschappen. Daarnaast heb ik ook enkele juristen mogen spreken die gespecialiseerd zijn in het pachtrecht. Tot slot heb ik theorie en praktijk met elkaar vergeleken in het derde gedeelte van mijn onderzoek. Hierbij heb ik gezocht naar overeenkomsten en verschillen. Ook zijn knelpunten binnen het huidige pachtrecht omschreven. Deze drie onderzoeksgedeelten werden gevolgd door één overkoepelende conclusie, gepaard met een advisering voor Metafoor Vastgoed.

Uitkomst van het onderzoek

De conclusie die voornamelijk getrokken kan worden is de dominantie van geliberaliseerde pacht. Tijdens het empirisch onderzoek gaven vrijwel alle respondenten aan dat zij niet langer met reguliere pacht werkten. Vanwege de flexibiliteit en kortere duur van de overeenkomsten zijn geliberaliseerde pachtovereenkomsten een stuk aantrekkelijker voor de verpachter. Overheden die nog wel gebruik maken van reguliere pacht, zijn niet voornemens om na afloop van de huidige overeenkomst opnieuw een reguliere pachtovereenkomst af te sluiten. Door het veelvuldig gebruik van geliberaliseerde pacht, worden formele procedures binnen de geïnterviewde overheden grotendeels voorkomen. Geliberaliseerde pachtovereenkomsten lopen immers vanzelf af en zijn korter van duur. Hierdoor is het vaak simpelweg niet lonend om een procedure te starten bij de pachtkamer. In plaats daarvan kiezen verpachters ervoor om een pachter uit te kopen, gebruik te maken van mediation of de afloop van de overeenkomst af te wachten. 

Pacht

Van onderzoek naar praktische beslisbomen

Ondanks het feit dat er nog weinig gebruik gemaakt wordt van reguliere pacht, is er in het onderzoek uitgebreid onderzoek gedaan naar de opzeggingsgronden die zijn opgenomen in de wet. Uit dit onderzoek is gebleken dat er binnen overheden het meeste gebruik wordt gemaakt van het niet langer voldoen aan het vereiste van agrarische bedrijfsvoering.

Het onderzoek heb ik omgezet in twee beslisbomen. Deze beslisbomen kunnen de juristen en adviseurs van Metafoor Vastgoed gebruiken bij advisering omtrent de opmaak van een pachtovereenkomst, of de opzegging daarvan. Bij elke vraag die is opgenomen in de beslisbomen, is een toelichting bijgevoegd. Mocht er na deze toelichting behoefte zijn aan meer uitleg, wordt er tevens verwezen naar relevante paragrafen in het onderzoek.

Maartje vierkant

Afstuderen bij Metafoor Vastgoed

Tijdens mijn afstudeerperiode heb ik geleerd om volledig zelfstandig een grootschalig onderzoek uit te voeren. Daarnaast heb ik geleerd dat een onderzoek ook een andere uitkomst kan hebben dan op voorhand verwacht werd. Al met al heb ik een zeer prettige afstudeerperiode gehad. Dankzij Metafoor Vastgoed heb ik de mogelijkheid gehad om dit onderzoek veelal zelfstandig uit te voeren. Hierdoor is het een stuk geworden waar ik erg trots op ben, en waar ik mijn eigen draai aan heb kunnen geven.

 

Wil jij ook stage lopen bij Metafoor Vastgoed?

Neem dan vooral een kijkje op onze vacaturepagina of we een vacature open hebben staan. Staat jouw vacature er op dit moment niet tussen? Je mag altijd informeren door een mail te sturen naar vacatures@metafoorvastgoed.nl